Superman-Clark-Kent-Christopher-Reeve

Wat maakt een held een held? Wat weerhoudt mensen ervan om heldendaden te verrichten? Zijn klokkenluiders helden? En wat zijn de psychologische mechanismen die ten grondslag liggen aan heldendom? Deze en andere vragen over heldendaden komen aan bod in de serie over Helden.

Download hier de hele map met audiobestanden (zip file), of luister de afzonderlijke afleveringen hieronder.

Wat is een held?

Wat is een held?

Zijn er helden nodig? En wat is een held eigenlijk? Helden doorbreken regels maar die regels zijn er niet voor niets, zegt Rene ten Bos, filosoof en organisatiedeskundige. Mensen die regels doorbreken nemen risico’s. Worden ze na hun daad als sukkel of als held gezien? Rene ten Bos schreef het boek Strategisch denken. Op zoek naar nieuwe helden.

Klokkenluiders

Klokkenluiders

"Doe het niet alleen!" zegt Annette Klarenbeek. Ze onderzocht hoe klokkenluiders, of zoals zij ze noemt: 'crisismakelaars', succesvol zijn in het aan de kaak stellen van een probleem of misstand. Uit haar onderzoek blijkt dat het als individu heel lastig is om de bal niet teruggespeeld te krijgen. Haar advies: Presenteer je als een groep, een beweging. Laat het probleem zien, maar kom ook met een oplossing. Een gesprek over allerlei soorten en maten klokkenluiders. Wat zijn hun overeenkomsten en verschillen? En zijn klokkenluiders helden?

Hoe werkt het 'bystander-effect'

Hoe werkt het 'bystander-effect'

Om half twaalf ’s avonds fietst een man naar huis. Plotseling duiken er drie jongens tevoorschijn. Ze stelen zijn koffertje. De man zet de achtervolging in en weet zijn koffertje terug te pakken. Dan komt er een stadsbus voorbij die hem de weg verspert. De drie jongens trekken hem van zijn fiets, beginnen te slaan, schoppen en steken. Hij wil de bus in, maar de deur gaat niet open. In de bus ziet hij holle schrikachtige ogen. Ze kijken, en blijven kijken, en niemand doet iets. Wat gebeurt er eigenlijk in zo’n situatie? Waarom bevriezen mensen en wat gaat er in die hoofden om? Toekijken en nietsdoen wordt het 'bystander-effect' genoemd: hoe meer omstanders, hoe minder kans dat ze het slachtoffer te hulp zullen schieten. Klinisch psychologe Pleun van Vliet legt uit hoe dit groepsproces in zijn werk gaat en hoe je je ervan bewust kunt worden zodat jij, mocht je zelf in zo’n situatie belanden, weet wat je moet doen.